Wszystko ma gdzieś swój początek. Wszystko dzieje się gdzieś. I jeśli ogrodnictwo jest naszym światem, to jego początki leżą gdzieś głęboko w glebie.
Cechy gleby znajdującej się w naszym ogrodzie są jednym z ważniejszych czynników wyznaczających możliwości sukcesu naszych upraw. Naprawdę poważane podejście do tematu pozwoli nam na uniknięcie głupich błędów. Z powodzeniem możemy, bowiem wpływać na jakość naszej gleby. Pod warunkiem, że zrobimy to mądrze.

Ustalenie rodzaju i właściwości gleby nie powinno zająć nam dużo czasu, a przeprowadzenie testów glebowych ułatwi nam nasze przyszłe prace. Proste testy glebowe, które przeprowadzić możemy sami, pozwolą uniknąć nieuzasadnionych kosztów.

Najprostszą i bezpłatną metodą służącą określeniu rodzaju gleby, jest, polegająca na roztarciu próbki gleby między palcami, tzw. metoda palcowa.
Jeżeli ziemia w naszym ogrodzie jest zbyt zbita, ciężka, czy gliniasta po roztarciu silnie zabrudzi nam palce, a w stanie wilgotnym stanie się lepka i pozwoli nam dowolnie się formować. Taki rodzaj gleby łatwo poznać, gdy po deszczu długo utrzymują się na niej kałuże. Taka ziemia o dużej pojemności wodnej, będzie zasobna w składniki pokarmowe, będzie również niestety mało przewiewna, nieprzepuszczalna i ciężka w uprawie, o małej wartości użytkowej. Taką glebę należy rozluźnić. Godnym polecenia rozwiązaniem jest dodanie do ziemi zwykłego gruboziarnistego piasku budowlanego. Wysypmy więc na naszą ziemię warstwę 3-5 centymetrów piasku i wymieszajmy go przekopując teren. Dobrze przepuszczalna gleba powinna zawierać nawet do 50% piasku.

Gleba średnia, piaszczysto-gliniasta przy rozcieraniu lekko pobrudzi nam palce, a my wyczujemy w niej obecność piasku. W stanie wilgotnym pozwoli nam formować się w grube wałki. Taki rodzaj gleby będzie miał dobrą zdolność magazynowania wody i umiarkowaną przepuszczalność. Pod względem użytkowym, ta średnio przewiewna, dobrze się nagrzewająca gleba, będzie najbardziej przydatna. Glebę zbyt piaszczystą, łatwo się rozsypującą, niebrudzącą palców, wzbogaćmy o ziemię kompostową, bądź torf. Taka gleba, zbyt przewiewna i przepuszczalna, o małej pojemności wodnej, szybko przesychająca, łatwo starci wymywane z niej składniki pokarmowe. Jej niską wartość użytkową możemy poprawić dodając do niej materii organicznej. Warto dodać do niej gliny, rozłożyć 5-centymetrową jej warstwę i wymieszać.

Jeśli ziemia, na której chcielibyśmy stworzyć nasz ogródek nie była dawno uprawiana i jest bardzo zbita, przekopmy ją. Najwłaściwsze będzie przekopanie ziemi na głębokości minimum 20 centymetrów. Dzięki przyjęciu takiej głębokości nie wydobędziemy na wierzch jałowego podglebia, a jednak dokładnie wymieszamy glebę z nawozami, środkami regulującymi odczyn chemiczny oraz humusem. Strukturę gleby poprawimy przekopując ją z kompostem, torfem lub korą. Po przekopaniu wałujmy glebę likwidując górki, czy zagłębienia. Wałowanie powinno być przeprowadzone kilkakrotnie w różnych kierunkach.

Wskaźnik pH gleby jest wyznacznikiem jej kwasowości lub zasadowości. pH równe 7, oznacza odczyn obojętny. Odczyn pH większy od 7 posiada gleba zasadowa, odczyn pH mniejszy od 7, oznacza glebę kwaśną. pH gleby wpływa na rozpuszczalność w niej składników mineralnych oraz na ich dostępność dla roślin. Wartość pH decyduje również o gatunkach i wielkości populacji organizmów żyjących w glebie. Rośliny ogrodowe w przeważającej większości wymagają gleb o odczynie umiarkowanie kwaśnym. Są jednak i takie, wymagające podłoża zdecydowanie bardziej kwaśnego.
W sklepach ogrodniczych bez problemu powinniśmy kupić zestaw do badania współczynnika pH gleby, by przy jego pomocy samodzielnie określić odczyn ziemi w naszym ogrodzie.
Glebę zbyt kwaśną, możemy zwapnować lub wzbogacić o materię organiczną zawierającą wapń. Godnym polecenia jest podłoże wykorzystywane do tej pory pod uprawę pieczarek.
Glebę zbyt zasadową zakwasimy dodając kwaśnego podłoża lub jego mieszaniny z torfem wysokim, kwaśnym. Zastosować można także nawóz zawierający siarkę np. siarczan amonowy.

Domowym, niezwykle prostym sposobem określania właściwości gleby w naszym ogrodzie są obserwacje roślin w nim rosnących. Margerytki, biała koniczyna, czy stokrotki to rośliny gleb nieurodzajnych i ubogich. Są one sygnałem, iż konieczne jest zasilenie podłoża nawozami wieloskładnikowymi.
Pokrzywa, mokrzyca, gorczyca polna, gwiazdnica pospolita oraz żółtlica drobnokwiatowa świadczą o dużej zawartości azotu w glebie. Nawożąc taką glebę pamiętajmy, by stosować nawozy pozbawione tego składnika.
Rosnący skrzyp, podbiał pospolity, czy jaskier rozłogowy, świadczą o glebie podmokłej i ciężkiej, wymagającej spulchnienia i wymieszania z piaskiem.

Ziemię można wzbogacić w składniki pokarmowe stosując nawozy mineralne bądź też sztuczne. Ziemię bardzo ubogą wzbogacimy dodając do niej nawet pięciocentymetrową warstwę humusu lub substratu fosforowego.
Nie zapominajmy o chwastach. Jeżeli teren, na którym będziemy prowadzić naszą uprawę jest mocno zachwaszczony, powinniśmy spryskać go środkiem chwastobójczym. Godnym polecenia jest RoundUp. Zabiegi wykonujmy w dni bezwietrzne, na tydzień, dwa, przed rozpoczęciem innych prac ogrodniczych. Preparat pozwoli na obumarcie wszystkich głęboko zakorzenionych chwastów ogrodowych. RoundUp zniszczy mniszek, babkę, ostrożeń oraz perz, zniszczyć może również te rośliny, których zagłady nie chcemy. Pamiętajmy więc o ostrożności i terminie karencji. Prace ręczne również są wskazane, wydobędziemy korzenie oraz kłącza wszystkich zbędnych roślin.
Pamiętajmy jednak, iż glebę zbyt zniszczoną czasami warto wymienić na nową. Naprawdę czasami szkoda zabiegów, troski i wydatków.